Een binnenstad wordt niet interessant van de ketens. Die zitten overal. Wat Hoorn onderscheidt, zijn de zaken in de zijstraten en de stegen, waar iemand achter de toonbank staat die precies weet wat hij verkoopt.
Waar ze zitten
Het Grote Noord is de straat van de ketens. De speciaalzaken zitten in de straten daaromheen, in het gebied dat bekendstaat als de Hoornse straatjes, en verspreid over de Kerkstraat, het Grote Oost en de stegen. Rond de Nieuwsteeg is de concentratie het hoogst. Wie alleen de hoofdstraat loopt, mist het interessantste deel van het winkelgebied.
Eten en drinken
De versspeciaalzaken zijn de ruggengraat van dit deel van het centrum.
- Kaaswinkels, met streekkaas en met boerenkaas van bedrijven uit de omgeving.
- Notenzaken en delicatessenwinkels, met olijven, kruiden en zuidelijke producten.
- Slagers en poeliers met eigen bereidingen.
- Viswinkels, met vis uit de zee en uit het Markermeer.
- Bakkers en banketbakkers die zelf bakken.
- Wijn- en slijterijen met advies in plaats van een schap.
Wonen en cadeaus
Voor cadeaus is de binnenstad van Hoorn een aanzienlijk betere plek dan een winkelcentrum. Er zitten winkels in woonaccessoires, keramiek, papierwaren, sieraden en design. Veel daarvan zijn zelfstandig, wat betekent dat het aanbod per winkel echt verschilt. Voor iets persoonlijks dat niet uit een webshop komt, is een middag door de straatjes de snelste route.
Boeken en muziek
Er zijn boekhandels in de stad, en daarnaast zijn er zaken in tweedehands boeken, platen en curiosa. Voor lezers is de combinatie van een boekhandel met advies en een tweedehandszaak waar je uren kunt zoeken precies wat online mist. In een stad met de geschiedenis van Hoorn is er bovendien een aanzienlijke markt in regionale en maritieme geschiedenis.
Kunst en galeries
In de binnenstad en langs de kades zitten galeries en ateliers, deels in monumentale panden. Kunstenaars uit de regio exposeren er, en er zijn periodes waarin ateliers open zijn voor bezoek. Dat is een kant van Hoorn die minder zichtbaar is dan de horeca en de winkels, maar die voor liefhebbers de moeite waard is.
Ambacht
Er zitten in de stad nog vaklieden met een eigen zaak. Een schoenmaker, een kleermaker, een lijstenmaker, een juwelier die zelf repareert. Dat soort bedrijven verdwijnt overal in Nederland, en waar ze nog zijn, verdienen ze klandizie. Voor wie iets wil laten maken of repareren in plaats van vervangen, is de binnenstad van Hoorn een van de weinige plekken in de regio waar dat nog kan.
Waarom zelfstandigen het hier redden
Hoorn heeft een groot verzorgingsgebied. De hele regio West-Friesland komt hierheen voor iets wat in de eigen kern niet te krijgen is, en dat is voldoende draagvlak voor gespecialiseerde zaken. Daarbij komt dat de historische binnenstad bezoekers trekt die er een dagje van maken, en die kopen anders dan mensen die alleen boodschappen doen.
Hoe je ze vindt
De beste methode is lopen zonder doel. Neem vanaf de Roode Steen een zijstraat in plaats van de hoofdstraat en kijk waar je uitkomt. Het gebied is klein genoeg om in een uur helemaal te doen, en groot genoeg om elke keer iets te vinden dat je nog niet had gezien. Op een doordeweekse ochtend is dat het aangenaamst, want dan is er ruimte om binnen te lopen en te vragen.
Openingsdagen
Kleine zaken hebben vaker een afwijkend rooster dan ketens. Een deel is op maandag gesloten, sommige openen pas later in de ochtend en enkele zijn alleen in het weekend open. Kijk dat na als je speciaal voor een winkel komt, want een dichte deur na een rit vanuit de regio is zonde van de moeite.
Bestellen bij een speciaalzaak
Wat veel mensen niet weten, is dat een speciaalzaak vrijwel alles kan bestellen wat hij niet op voorraad heeft. Een boek, een fles, een kaassoort of een onderdeel. Dat duurt een paar dagen en het kost meestal niet meer dan online, met als verschil dat je iemand hebt die meedenkt. Voor wie de binnenstad wil steunen, is dat de eenvoudigste manier.
