Hoorn is compact genoeg om vrijwel alles met de fiets te doen en tegelijk goed genoeg aangesloten om zonder auto de regio en de Randstad te bereiken. Dat maakt de stad voor mensen zonder auto beter geschikt dan veel plaatsen van deze omvang.
Twee stations
De stad heeft station Hoorn, vlak bij de binnenstad, en station Hoorn Kersenboogerd, dat de gelijknamige wijk bedient en in 1983 werd geopend. Station Hoorn dateert uit 1883 en is het knooppunt van de lijnen richting Zaandam en Amsterdam en richting Enkhuizen. Voor bewoners van de oostkant van de stad is Kersenboogerd vaak de snelste opstapplek, en dat scheelt tien minuten fietsen.
De treinverbindingen
Vanaf Hoorn rijden treinen richting het zuiden via Purmerend en Zaandam naar Amsterdam en verder, en richting het oosten naar Enkhuizen. Er zijn zowel sneller doorgaande treinen als stoptreinen. Voor forenzen naar Amsterdam is dit de belangrijkste reden om in Hoorn te wonen, en het bepaalt in belangrijke mate de woningmarkt van de stad.
Het busnet
Bussen verbinden de wijken met het station en de binnenstad, en ze rijden naar de omliggende dorpen en steden in West-Friesland. Vanuit Hoorn zijn Enkhuizen, Medemblik, Alkmaar en de kleinere kernen bereikbaar, en er zijn snelbusverbindingen die de reistijd naar de grotere plaatsen beperken. Voor bewoners van de dorpen in de regio is Hoorn het knooppunt waar bus en trein op elkaar aansluiten.
De fiets
In Hoorn is de fiets in de praktijk het snelste vervoermiddel. De stad is vlak, de afstanden zijn klein en er ligt een net van vrijliggende fietspaden dat de wijken met elkaar en met het centrum verbindt. Vanuit vrijwel elke wijk sta je binnen een kwartier op de Roode Steen. Bij beide stations zijn stallingen, en dat maakt de combinatie fiets en trein voor forenzen vanzelfsprekend.
Het transferium
Aan de rand van de stad ligt een park-and-ride, het transferium, waar je goedkoper parkeert dan in het centrum en waar je meerdere dagen achter elkaar kunt staan. Voor wie vanuit de regio met de auto komt en verder de stad in wil, is dat de aangewezen route. Voor bewoners is het een oplossing als er thuis geen ruimte is voor een tweede auto.
Reizen zonder auto
Wie in Hoorn woont en geen auto heeft, komt met een combinatie van fiets, bus en trein een heel eind. De belangrijkste dingen liggen op fietsafstand.
- De binnenstad, met winkels, horeca en de meeste voorzieningen.
- De wijkwinkelcentra, met de dagelijkse boodschappen.
- Het stadhuis aan de Nieuwe Steen en het ziekenhuis in Hoorn-Noord.
- Beide stations, de sportvoorzieningen en de scholen.
- De dijk, het strand en het buitengebied.
Toegankelijkheid
Voor mensen die slecht ter been zijn, zijn er regiotaxi en doelgroepenvervoer, waarvoor je bij de gemeente een aanvraag kunt doen via de Wmo. Ook de bussen en stations zijn in toenemende mate toegankelijk, al is een oude binnenstad met klinkers en bruggen nooit vlak. Wie afhankelijk is van vervoer op maat, vraagt dat aan bij het sociaal wijkteam of via de gemeente.
De auto
Vanuit Hoorn zit je snel op de provinciale wegen richting Alkmaar, Enkhuizen, Medemblik en Amsterdam. Voor de meeste bestemmingen in Noord-Holland is de auto sneller dan het openbaar vervoer, maar richting Amsterdam is dat door de drukte vaak niet meer zo. Wie dagelijks naar de hoofdstad moet, komt met de trein doorgaans beter uit, en dat is precies wat de meeste forenzen in deze stad ook doen.
Reizen naar de regio
Voor bestemmingen in West-Friesland zonder station is de bus de aangewezen route, en vanuit Hoorn vertrekken de lijnen naar de dorpen en de kleinere kernen. Kijk vooraf naar de frequentie, want in de avonduren en het weekend rijdt er in het buitengebied aanzienlijk minder. Voor plekken die slecht bediend worden, is er een vorm van vraagafhankelijk vervoer waarbij je vooraf reserveert.
De fiets meenemen
Op de trein kun je buiten de spits een fiets meenemen tegen een toeslag, en dat maakt combinaties met een fietstocht mogelijk, bijvoorbeeld naar Enkhuizen en over de dijk terug. In het vaarseizoen varen er over het IJsselmeer boten waarop de fiets mee kan. Voor wie de regio wil verkennen zonder auto, is dat de prettigste manier.
